Nghị Quyết 388 Về Bồi Thường Oan Sai / 2023 / Top 15 # Xem Nhiều Nhất & Mới Nhất 12/2022 # Top View | Bac.edu.vn

Nghị Quyết 388 Về Oan Sai / 2023

Nghị Quyết Đại Hội Xii Của Đảng, Gắn Với Việc Thực Hiện Nghị Quyết Trung ương 4 Khóa Xii Và Các Chỉ, Hướng Dẫn Số 1031/hd-ct Ngày 20/6/2016 Của Tcct Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết Lãnh Đạo Của C, Tỉnh ủy Quảng Ninh- Kế Hoạch Thực Hiện Nghị Quyết 18, Nghị Quyết 19, Hướng Dẫn 1031 Của Tcct “một Số Nội Dung Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết Lãnh Đạo Của Các Cấp, Một Số Nội Dung Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết Lânhx Đạo Của Các Cấp Uỷ Chi Bộ Trong Đảng Bộ, Sự Cần Thiết Ban Hành Nghị Quyết Số 18 Nghị Quyết Trung ương 6, Sự Cần Thiết Ban Hành Các Nghị Quyết Quyết Hội Nghị Trung ương 5, Nghị Quyết Bãi Bỏ Nghị Quyết Trái Pháp Luật, Huong Dẫn Một Số Nội Dung Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Tw 6 Khóa 12. Nghị Quyết 18, 19, 20, 21, Nghị Quyết Phê Chuẩn Quyết Toán Ngân Sách Nhà Nước Năm 2017, Nghị Quyết Phê Chuẩn Quyết Toán Ngân Sách Năm 2016, Nghị Quyết Phê Chuẩn Quyết Toán Ngân Sách, Nghị Quyết Quyết Toán Ngân Sách Năm 2016, Quyết Định Số 51 Nghị Quyết Trung ương 6 Khóa 11, Nghị Quyết Quyết Toán Ngân Sách, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Sáu Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii Về Một Số Vấn Đề Về Tiếp Tục Đổi M, Nghị Quyết Số 18-nq/tw Hội Nghị Lần Thứ 6 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii , 3 Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa 12, Nghị Quyết Kết Luận Của Hội Nghị Lần Thứ 4 Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Qua Học Tập Quán Triệt Nghị Quyết Số 04 05 06 Hội Nghị Trung ương 4 Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 4 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Viii, Nghị Quyết Đề Nghị Kiện Toàn Chức Danh Chủ Tịch Mttq, Nghị Quyết Đề Nghị Công Nhận Đảng Viên Chính Thức, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Báo Cáo Kết Quả Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Cán Bộ Công Chức Năm 2016, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 4 Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Thời Gian Hội Nghị Chi Bộ Ra Nghị Quyết Chuyển Trạng Thái, Bài Thu Hoạch Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Viii, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập, Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5, Khóa 12quyết Đại Hội Xii, Nghị Quyết 28-nq/tw Hội Nghị Ban Chấp Hành Trung ương Lần Thứ Tám (khóa Xi) Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ , Nghị Quyết 28-nq/tw Hội Nghị Ban Chấp Hành Trung ương Lần Thứ Tám (khóa Xi) Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ, Báo Cáo Sơ Kết 5 Năm Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Sáu Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xi, ỷ Xxi, Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng (khoá X) Đã Thông Qua Nghị Quyết Số 09-nq/t, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Kết Luận Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập, Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5, Khóa 12quyết Đại Hội Xii, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết 28-nq/tw Hội Nghị Ban Chấp Hành Trung ương Lần Thứ Tám (khóa Xi) Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ , Bài Thu Hoạch Qua Học Tập Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Tư Bch Trung ương Đảng (khóa Xii), Nghị Quyết Số 33-nq/tw, Ngày 9/6/2014, Hội Nghị Lần Thứ 9 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng (khóa Xi) Về, Nghị Quyết Số 28-nq/tw Của Hội Nghị Tw Viii Khóa Xi Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ Quốc Trong Tình Hình Mới, Thời Gian Hội Nghị Chi Bộ Ra Nghị Quyết Chuyển Trang Thái Sscd Từ Thường Xuyên Lên Cao, Nghị Quyết Số 33-nq/tw, Ngày 9/6/2014, Hội Nghị Lần Thứ 9 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng (khóa Xi) Về, Nghi Quyet So 28 Ngay 25/10/2013 Cua Hoi Nghi Lan Thu 8 Ban Chap Hanh Trung Uong Dang Khoa Xi, Nghi Quyet 10 Hoi Nghi Lan Thu5 Ban Chap Hanh Trung Khoa 12th January 2017, Báo Cáo Kết Quả Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Đại Biểu Nhân Dân, Nghị Quyết Kết Luận Hội Nghị Trung ương 4 Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương Lần Thứ 6 Khóa Xiii, Nghị Quyết Đề Nghị Chuyển Đảng Chính Thức Của Chi Bộ, Bao Cao Ket Qua Thuc Hien Nghi Quyết Hoi Nghi Dai Biểu Nhan Dan O Xa, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 4 Khóa 12, Nghị Quyết Hội Nghị Công Nhân Viên Chức, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 12 Của Trung ương Hội Nông Dân Việt Nam, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 4 Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 4 Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5 Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Học Tập Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa 12, Nghị Quyết Khác Quyết Định, Nghi Quyet Giai Quyet Ton Đong Đat Đai, Nghị Quyết Khác Quyết Định Như Thế Nào, Nghị Quyết Khác Gì Quyết Định, Vận Động Nhân Dân Giám Sát Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Sáu Ban Chấp Hành Trung ương Đảng K, Vận Động Nhân Dân Giám Sát Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Sáu Ban Chấp Hành Trung ương Đảng K, Nghị Quyết Đảng Bộ Về Đề Nghị Kiện Toan, Dự Thảo Nghị Quyết Hội Nghị Cán Bộ Công Chức, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5 Khóa 12, Bài Thu Hoạch Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 4, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 9 Khóa 12, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 4 Khóa 12, Nghị Quyết Số 10 Hội Nghị Trung ương 5 Khóa 12, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 11 Khóa 12, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 6, Nghị Quyết Số 29 Của Hội Nghị Trung ương 8 Khóa Xi, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 10 Khóa 12, Hội Nghị Hoc Tap Nghị Quyết Trung ương 5 Khóa X, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 4 Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Cán Bộ Công Chức Năm 2016, 3 Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5 Khóa Xii, 3 Nghị Quyết Của Hội Nghị Trung ương 5 Khóa Xii, Đề Xuất Kiến Nghị Các Giải Pháp Tổ Chức Thực Hiện Nghị Tư 5 Khóa 12 Tại Cơ Quan Trường Thcs Quyết Tr, Đề Xuất Kiến Nghị Những Giải Pháp Để Tổ Chức Thực Hiện Nghị Quyết Trong Thời Gian Tới, Toàn Văn Nghị Quyết Hội Nghị T.ư 8 Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Cán Bộ Công Chức, Kế Hoạch Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Khóa 12, Nghị Quyết Đề Nghị Kết Nạp Đảng Viên, Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5, 3 Nghị Quyết Chuyên Đề Hội Nghị Lần Thứ 5 Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Bầu Trưởng Thôn, 3 Nghị Quyết Chuyên Đề Của Hội Nghị Lần Thứ 5 Khóa Xii, Nghị Quyết Quyết Định, Nghị Quyết Giải Quyết Nợ Xấu, Những Thành Tựu, Hạn Chế Và Những Nguyên Nhân Cơ B Trong Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5 (khóa Xii),

Nghị Quyết Đại Hội Xii Của Đảng, Gắn Với Việc Thực Hiện Nghị Quyết Trung ương 4 Khóa Xii Và Các Chỉ, Hướng Dẫn Số 1031/hd-ct Ngày 20/6/2016 Của Tcct Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết Lãnh Đạo Của C, Tỉnh ủy Quảng Ninh- Kế Hoạch Thực Hiện Nghị Quyết 18, Nghị Quyết 19, Hướng Dẫn 1031 Của Tcct “một Số Nội Dung Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết Lãnh Đạo Của Các Cấp, Một Số Nội Dung Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết Lânhx Đạo Của Các Cấp Uỷ Chi Bộ Trong Đảng Bộ, Sự Cần Thiết Ban Hành Nghị Quyết Số 18 Nghị Quyết Trung ương 6, Sự Cần Thiết Ban Hành Các Nghị Quyết Quyết Hội Nghị Trung ương 5, Nghị Quyết Bãi Bỏ Nghị Quyết Trái Pháp Luật, Huong Dẫn Một Số Nội Dung Về Nghị Quyết Và Chế Độ Ra Nghị Quyết, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Tw 6 Khóa 12. Nghị Quyết 18, 19, 20, 21, Nghị Quyết Phê Chuẩn Quyết Toán Ngân Sách Nhà Nước Năm 2017, Nghị Quyết Phê Chuẩn Quyết Toán Ngân Sách Năm 2016, Nghị Quyết Phê Chuẩn Quyết Toán Ngân Sách, Nghị Quyết Quyết Toán Ngân Sách Năm 2016, Quyết Định Số 51 Nghị Quyết Trung ương 6 Khóa 11, Nghị Quyết Quyết Toán Ngân Sách, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Sáu Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii Về Một Số Vấn Đề Về Tiếp Tục Đổi M, Nghị Quyết Số 18-nq/tw Hội Nghị Lần Thứ 6 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii , 3 Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa 12, Nghị Quyết Kết Luận Của Hội Nghị Lần Thứ 4 Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Qua Học Tập Quán Triệt Nghị Quyết Số 04 05 06 Hội Nghị Trung ương 4 Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 4 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Viii, Nghị Quyết Đề Nghị Kiện Toàn Chức Danh Chủ Tịch Mttq, Nghị Quyết Đề Nghị Công Nhận Đảng Viên Chính Thức, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Báo Cáo Kết Quả Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Cán Bộ Công Chức Năm 2016, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 4 Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xii, Thời Gian Hội Nghị Chi Bộ Ra Nghị Quyết Chuyển Trạng Thái, Bài Thu Hoạch Học Tập Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Viii, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập, Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5, Khóa 12quyết Đại Hội Xii, Nghị Quyết 28-nq/tw Hội Nghị Ban Chấp Hành Trung ương Lần Thứ Tám (khóa Xi) Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ , Nghị Quyết 28-nq/tw Hội Nghị Ban Chấp Hành Trung ương Lần Thứ Tám (khóa Xi) Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ, Báo Cáo Sơ Kết 5 Năm Thực Hiện Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Sáu Ban Chấp Hành Trung ương Khóa Xi, ỷ Xxi, Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng (khoá X) Đã Thông Qua Nghị Quyết Số 09-nq/t, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ 5 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết Kết Luận Hội Nghị Lần Thứ Tư Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Bài Thu Hoạch Kết Quả Học Tập, Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Trung ương 5, Khóa 12quyết Đại Hội Xii, Bài Thu Hoạch Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Năm Ban Chấp Hành Trung ương Đảng Khóa Xii, Nghị Quyết 28-nq/tw Hội Nghị Ban Chấp Hành Trung ương Lần Thứ Tám (khóa Xi) Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ , Bài Thu Hoạch Qua Học Tập Quán Triệt Nghị Quyết Hội Nghị Lần Thứ Tư Bch Trung ương Đảng (khóa Xii), Nghị Quyết Số 33-nq/tw, Ngày 9/6/2014, Hội Nghị Lần Thứ 9 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng (khóa Xi) Về, Nghị Quyết Số 28-nq/tw Của Hội Nghị Tw Viii Khóa Xi Về Chiến Lược Bảo Vệ Tổ Quốc Trong Tình Hình Mới, Thời Gian Hội Nghị Chi Bộ Ra Nghị Quyết Chuyển Trang Thái Sscd Từ Thường Xuyên Lên Cao, Nghị Quyết Số 33-nq/tw, Ngày 9/6/2014, Hội Nghị Lần Thứ 9 Ban Chấp Hành Trung ương Đảng (khóa Xi) Về,

Án Dân Sự Xử Sai: Trầy Trật Đòi Bồi Thường / 2023

Vụ việc của ông Lê Hồng Sơn (ngụ tỉnh Phú Yên) là một ví dụ điển hình tình trạng thẩm phán xử sai nhưng không ai chịu trách nhiệm.

Xử sai nhưng không gây thiệt hại?

Năm 2004, ông Sơn bị em gái khởi kiện ra TAND huyện Tuy An yêu cầu trả lại 450m2 đất. Tòa sơ thẩm buộc ông Sơn phải giao trả toàn bộ diện tích đất cho em gái. Xử phúc thẩm, TAND tỉnh Phú Yên bác kháng cáo của ông Sơn, tuyên y án sơ thẩm.

Cả hai bản án này sau đó bị TAND tối cao tuyên hủy để xét xử lại vì có những sai sót nghiêm trọng. Khi xử phúc thẩm lần 2, TAND tỉnh Phú Yên tuyên công nhận 450m2 đất thuộc quyền sử dụng hợp pháp của ông Sơn.

Trong hơn chục năm theo kiện, ông Sơn tốn không ít chi phí ra tận Hà Nội để gửi đơn kháng nghị giám đốc thẩm, bỏ bê công việc…, nên sau khi bản án phúc thẩm có hiệu lực, ông đã gửi đơn yêu cầu TAND tỉnh Phú Yên có văn bản xác định hành vi trái pháp luật của tòa phúc thẩm trong việc ra bản án trái pháp luật để làm căn cứ yêu cầu bồi thường 3,8 tỉ đồng.

Tuy nhiên, TAND tỉnh Phú Yên cho rằng tòa án cấp sơ thẩm và phúc thẩm đã thu thập chứng cứ chưa đầy đủ, ra bản án khi chưa có đủ căn cứ vững chắc chứ không phải ra bản án trái pháp luật, không cố ý làm sai lệch hồ sơ vụ án.

Ngoài ra, tòa cũng cho rằng các thiệt hại do ông Sơn liệt kê là không có căn cứ, không đúng với thực tế. Do đó, TAND tỉnh Phú Yên không chấp nhận đơn yêu cầu bồi thường này. Hiện ông Sơn vẫn gửi đơn kêu cứu đến nhiều cơ quan thẩm quyền nhưng chưa có kết quả.

Trường hợp khác là ông Phan Hồng Phương (ngụ xã Phước Thạnh, TP Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang) đã gửi hàng chục đơn đến TAND tỉnh Tiền Giang và TAND cấp cao tại chúng tôi yêu cầu bồi thường trong lĩnh vực tố tụng dân sự nhưng chưa được giải quyết.

Ông Phương là nguyên đơn trong vụ án tranh chấp di sản thừa kế. Năm 2012, TAND TP Mỹ Tho xét xử và bác yêu cầu khởi kiện của ông. Xử phúc thẩm, TAND tỉnh Tiền Giang đã y án sơ thẩm. Hai bản án này sau đó bị cấp giám đốc thẩm tuyên hủy.

Khi xử sơ thẩm lại, TAND TP Mỹ Tho chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Phương, công nhận ông và ba người khác được quyền thừa kế hơn 700m2 đất do mẹ ông để lại.

Cho rằng việc theo đuổi vụ kiện mất 6 năm, phải chịu nhiều tổn thất về vật chất và tinh thần, ông Phương làm đơn yêu cầu TAND Tiền Giang bồi thường hơn 1 tỉ đồng vì ra bản án trái pháp luật. Tuy nhiên, tòa này đã trả lại đơn vì cho rằng thẩm phán không có hành vi ra bản án trái pháp luật.

Quy định “đánh đố” người dân

Mặc dù án dân sự xử sai bị hủy, sửa như trường hợp của ông Sơn, ông Phương là rất nhiều nhưng theo thống kê của Cục Bồi thường nhà nước Bộ Tư pháp, tính từ năm 2010 đến nay chưa có vụ việc nào được giải quyết bồi thường.

Cũng chưa có trường hợp nào người có thẩm quyền phải thực hiện trách nhiệm hoàn trả trong lĩnh vực tố tụng dân sự.

Lý giải về nguyên nhân này, một cán bộ Cục Bồi thường nhà nước cho biết theo quy định của Luật trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, nếu muốn được bồi thường trong hoạt động tố tụng dân sự, đương sự phải có văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định hành vi của người thi hành công vụ là trái pháp luật, có thiệt hại thực tế do hành vi trái luật này.

Tuy nhiên theo các chuyên gia, quy định này không khác nào “đánh đố” người dân, bởi để có các văn bản trên là quá khó.

Luật sư Nguyễn Thành Công (Đoàn luật sư chúng tôi nhận định: “Trường hợp của ông Sơn, muốn được bồi thường thì ông phải có văn bản của tòa xác định thẩm phán ban hành bản án trái luật. Đáp ứng điều kiện này không phải dễ, nếu không nói là bất khả thi, trừ trường hợp quyết định trái pháp luật hoặc tội làm sai lệch hồ sơ vụ án gây hậu quả quá nghiêm trọng hoặc gây bức xúc dư luận”.

Cũng theo luật sư Công, thông tư liên tịch số 01 của TAND tối cao – Viện KSND tối cao và Bộ Tư pháp quy định người yêu cầu bồi thường oan sai có thể dùng hai loại văn bản khác là: quyết định giải quyết khiếu nại, kết luận nội dung tố cáo của chánh án tòa án xác định thẩm phán có hành vi ra bản án trái pháp luật nhưng chưa bị khởi tố và quyết định xử lý kỷ luật đối với thẩm phán ra bản án trái pháp luật nhưng không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Tuy nhiên, để có được các văn bản trên không dễ dàng chút nào nếu tòa án các cấp không quyết liệt trong việc giải quyết cho người dân.

Một thẩm phán TAND chúng tôi cho rằng việc ban hành quyết định thẩm phán ra bản án dân sự trái pháp luật là rất khó có căn cứ. “Bên cạnh hiện tượng nể nang, bao che cho cấp dưới thì hiện nay án dân sự có tình trạng xử sao cũng được. Không có căn cứ rõ ràng, cụ thể cho khái niệm thẩm phán ra bản án dân sự trái pháp luật.

Vì vậy, án bị hủy nhiều nhưng nguyên nhân là do quan điểm của thẩm phán, do vô ý chứ không phải cố tình. Đó là lý do đương sự có án bị hủy không bao giờ có cơ hội được bồi thường trong lĩnh vực tố tụng dân sự” – vị thẩm phán này cho biết.

Giảm Oan Sai, Tăng Dân Chủ / 2023

Kỳ 5: Đưa bồi thường oan sai vào luật

Thầy giáo Nguyễn Minh Hoàng và con gái, ảnh chụp sau khi đã được minh oan và bồi thường theo Nghị quyết 388.

Bước đột phá pháp lý

Việc khắc phục hậu quả cho người bị oan (NBO) đã được đặt ra tại Bộ luật Dân sự 1995 (Điều 624) và cụ thể hoá bằng Nghị định 47/CP ngày 3/5/1997 của Chính phủ. Tiếp theo, Ban tổ chức cán bộ Chính phủ (nay là Bộ Nội vụ) đã ban hành Thông tư số 54/1998, Bộ Tài chính cũng ban hành Thông tư 38/1998, hướng dẫn thi hành Nghị định 47/CP.

Sau khi các văn bản trên có hiệu lực pháp luật, không hề một cơ quan nào thực hiện. Tuy số vụ án oan chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong các vụ án hình sự, song hậu quả lớn. NBO không được minh oan công khai, không được phục hồi đầy đủ các quyền lợi hợp pháp (chưa nói đến xin lỗi, bồi thường), sống lay lắt cảnh “công dân hạng hai” là chuyện từng tồn tại suốt một thời gian dài.

Sau khi có Nghị quyết 388, hàng loạt NBO được xin lỗi, bồi thường, trong đó có thầy giáo Nguyễn Minh Hoàng ở Trà Vinh, công dân Dương Văn Trung và các bị cáo trong vụ “trộm cắp cổ vật” ở Bắc Giang – những người từng được Tiền Phong đăng bài điều tra giải oan.

Nghị quyết 388 cũng buộc các cơ quan tố tụng thận trọng hơn trong việc khởi tố, truy tố và xét xử, số NBO những năm gần đây giảm đi đáng kể.

Vẫn còn bất cập

Qua thực tế áp dụng, đã lộ ra những bất cập trong Nghị quyết 388. Nhiều người cho rằng dịp sửa đổi Bộ luật TTHS lần này chính là thời điểm để hoàn thiện các quy định về bồi thường cho NBO.

Theo Nghị quyết 388, NBO là người có “quyết định của cơ quan có thẩm quyền trong hoạt động tố tụng hình sự xác định người đó không thực hiện hành vi phạm tội”.

Nói ngắn gọn, phải có quyết định minh oan thì NBO mới được bồi thường. Tuy nhiên, từ hình thức – nội dung quyết định minh oan, đến thẩm quyền – trách nhiệm của cơ quan ban hành thế nào, vẫn chưa rõ ràng.

Trở lại trường hợp thầy giáo Nguyễn Minh Hoàng. Trước ngày mở toà, Viện KSND tỉnh Trà Vinh rút toàn bộ cáo trạng. Phiên toà vẫn được mở, HĐXX tuyên “bị cáo không phạm tội, khôi phục các quyền và lợi ích hợp pháp cho công dân Nguyễn Minh Hoàng”.

Bản án sau đó bị toà phúc thẩm tuyên hủy, yêu cầu toà sơ thẩm chỉ ra quyết định đình chỉ vụ án. Hoá ra, khi viện kiểm sát rút toàn bộ cáo trạng, toà án sẽ ra quyết định đình chỉ, còn cơ quan nào tuyên “bị cáo không phạm tội”, khôi phục các quyền lợi hợp pháp cho họ, Bộ luật TTHS chưa có quy định!

Một số NBO khởi kiện các cơ quan tiến hành tố tụng ra tòa để đòi bồi thường, trong đó có ông Hoàng Minh Tiến ở Hà Nội (Tiền Phong đã có bài phản ánh). Từng là nạn nhân của vòng xoáy tố tụng oan nghiệt, sau khi được giải oan, ông Tiến lại bị cuốn vào một vòng xoáy tố tụng mới. Cuối cùng ông Tiến chỉ nhận được một khoản bồi thường thiệt hại về tinh thần.

Cần những quy định mới

Nhiều chuyên gia pháp luật kiến nghị, cần đưa vào Bộ luật TTHS những quy định mới để việc bồi thường cho NBO hiệu quả hơn, nhanh chóng hơn. Trước hết, cần quy định cụ thể từng trường hợp cơ quan tố tụng phải ra quyết định minh oan.

Chẳng hạn, khi thời hạn điều tra hết mà chứng cứ không đủ để kết luận bị can vi phạm pháp luật, Thủ trưởng CQĐT phải ra quyết định đình chỉ điều tra đối với bị can.

Quyết định này phải ghi rõ “bị can không vi phạm pháp luật”, “phục hồi các quyền và lợi ích hợp pháp cho công dân”, đồng thời nêu rõ vật chứng, tài sản bị thu giữ, niêm phong được xử lý ra sao, ai sẽ thay mặt CQĐT và ĐTV xin lỗi, bồi thường cho NBO…

Nhiều người kiến nghị, quyết định minh oan cần nêu rõ luôn khoản tiền bồi thường thiệt hại về tinh thần cho NBO (đã được quy định chặt chẽ tại Nghị quyết 388).

Ngoài khoản bồi thường này, Nhà nước cần hỗ trợ thêm cho NBO một khoản tiền đồng đều không phụ thuộc thời gian họ bị khởi tố, tạm giữ, tạm giam, giúp họ tái hoà nhập cộng đồng.

Việc bồi thường thiệt hại về tinh thần và hỗ trợ tái hoà nhập cho NBO cần được thực hiện đồng thời trong buổi xin lỗi công khai NBO. Với cách làm như vậy, rất có thể nhiều NBO sẽ không khởi kiện để đòi bồi thường thiệt hại về vật chất, tránh được mệt mỏi, tốn kém cho cả NBO và cơ quan tố tụng.

Nghị quyết 388 quy định cán bộ tiến hành tố tụng làm oan cho bị can, bị cáo phải có trách nhiệm bồi hoàn cho ngân sách nhà nước số tiền nhà nước đã ứng ra bồi thường cho NBO.

Việc này đến nay chưa được thực hiện, đơn giản bởi thông tư hướng dẫn chưa có. Khi đưa bồi thường oan sai vào luật, nhiều người cho rằng, cần quy định rõ việc bồi hoàn ngân sách nhà nước do những người làm oan gây ra.

Ông Nguyễn Văn Tốn

Vụ án Nguyễn Văn Tốn ở Quảng Ninh, Viện KSND TX Uông Bí ra quyết định đình chỉ, cho rằng hành vi của ông Tốn chưa đến mức xử lý hình sự, đồng thời kiến nghị chính quyền TX Uông Bí xử phạt hành chính.

UBND TX Uông Bí ra quyết định xử phạt hành chính ông Tốn; ông Tốn khiếu nại, cho rằng cả hình thức và nội dung quyết định này đều không đúng các quy định pháp luật.

Sau đó, UBND TX Uông Bí ra quyết định hủy bỏ quyết định xử phạt hành chính đối với ông Tốn!

Ông Tốn đang yêu cầu Công an và Viện KSND TX Uông Bí phải trả ông các tài liệu thu giữ trong quá trình điều tra, và bồi thường oan sai cho ông.

Qua vụ án này, có thể thấy việc bồi thường cho NBO vẫn bị kéo dài, do các cơ quan tố tụng thường tìm nhiều cách để “né 388” khi ra quyết định đình chỉ đối với bị can.

Đinh Anh Tuấn

Áp Dụng Án Lệ Để Tránh Oan Sai / 2023

Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Chu Thành Quang – phó vụ trưởng Vụ Pháp chế và quản lý khoa học, TAND tối cao – cho biết:

– Quá trình xây dựng án lệ có sự tranh cãi rất gay gắt về hình thức tồn tại của án lệ là gì, ban hành án lệ ở thời điểm này đã phù hợp chưa hay chờ các bộ luật tố tụng được thông qua?

Án lệ là những lập luận, phán quyết trong bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của tòa án về một vụ việc cụ thể được Hội đồng thẩm phán TAND tối cao lựa chọn và được chánh án TAND tối cao công bố là án lệ để các tòa án nghiên cứu, áp dụng trong xét xử.

Việc lựa chọn, ban hành án lệ bây giờ là rất cần thiết, tạo cơ sở khi các bộ luật tố tụng có hiệu lực thì mình có án lệ để áp dụng ngay.

“Áp dụng án lệ thì hiện tượng tiêu cực sẽ giảm đi, việc chạy án hay nghi ngại cho rằng có sự khuất tất trong xét xử sẽ không còn nữa

Ông Chu Thành Quang

Án lệ của Việt Nam khác gì với các nước?

* Tại sao các nước trên thế giới không có quy trình lựa chọn án lệ mà VN lại đặt ra quy trình này, thưa ông? Án lệ của VN có gì khác so với các nước trên thế giới?

– Trên thế giới có hai truyền thống pháp luật là truyền thống thông luật và truyền thống dân luật (luật thành văn). Ở những nước theo truyền thống thông luật (Anh, Mỹ, Úc…), án lệ được coi là nguồn luật.

Nguyên tắc áp dụng án lệ ở những nước này là phán quyết của tòa án cấp trên có giá trị ràng buộc với phán quyết của tòa án cấp dưới. Những nước theo truyền thống dân luật (Pháp, Đức, Nhật Bản, Hàn Quốc…) có quan điểm khác.

Họ coi án lệ là nguồn luật thứ cấp, tức khi không có luật mới áp dụng án lệ. Án lệ ở những nước này có hai giá trị là giải thích pháp luật và đưa ra giải pháp pháp luật.

Những nội dung trong bản án có tính chất làm rõ các quy định của pháp luật, hoặc đưa ra các giải pháp pháp luật đều được coi là án lệ và vận dụng để giải quyết những vụ việc trong tương lai.

Tôi khẳng định quy trình ở ta khác các nước. Nó chỉ giống với một vài nước có truyền thống pháp luật tương đồng với VN.

Khi Vụ Pháp chế và quản lý khoa học được giao là đơn vị tham mưu giúp cho Hội đồng thẩm phán trong việc xây dựng và áp dụng án lệ thì quan điểm của chúng tôi là phải đề xuất làm sao để án lệ của VN có đặc thù riêng, phù hợp với thực tiễn của VN.

Để khi ban hành án lệ, việc áp dụng án lệ trong xét xử phải mang lại quyền lợi thiết thực cho người dân, cho xã hội chứ không phải chúng ta mang khái niệm trừu tượng từ nước ngoài vào VN để rồi tính khả thi không được bảo đảm.

* Mục tiêu của việc áp dụng án lệ là gì, thưa ông?

– Thứ nhất, áp dụng án lệ trong xét xử sẽ góp phần khắc phục những khiếm khuyết của hệ thống pháp luật khi có những quy định của pháp luật chưa rõ ràng, hoặc có những vấn đề chưa có quy định cụ thể.

Thứ hai, giá trị của án lệ thể hiện ở việc những lập luận, phán quyết có tính chuẩn mực của tòa án trong một vụ việc cụ thể được vận dụng để giải quyết một vụ việc cụ thể khác, bảo đảm rằng những vụ việc như nhau được giải quyết giống nhau, đảm bảo áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử.

Thứ ba, với thẩm phán khi nghiên cứu án lệ thì họ yên tâm hơn trong việc áp dụng pháp luật, tự tin về tính minh bạch, công bằng, năng lực xét xử được nâng lên.

Đối với các đương sự, khi tiếp cận án lệ họ tự hình dung ra vụ việc của mình sẽ đến đâu để tự quyết định có mời luật sư hay không, theo đuổi vụ việc hay không. Với phán quyết của tòa, họ cũng không ấm ức vì cho rằng mình bị xử sai vì 10 người, vụ việc như họ thì đều được giải quyết giống nhau cả.

Đối với toàn xã hội, áp dụng án lệ thì hiện tượng tiêu cực sẽ giảm đi, việc chạy án hay nghi ngại cho rằng có sự khuất tất trong xét xử sẽ không còn nữa.

* Cũng có ý kiến lo ngại nếu áp dụng án lệ sẽ tạo nên sự tùy tiện trong xét xử, bởi ý nghĩa của từ “áp dụng các sự việc tương tự” là mơ hồ và khó giải thích tuyệt đối. Ông nghĩ gì về vấn đề này?

– Tiêu chí lựa chọn án lệ là phải có tính chuẩn mực, trong đó có nguyên tắc vụ việc tương tự nhau thì phán quyết như nhau. Vậy tương tự là như thế nào? Tôi cho rằng việc xác định như thế nào là vụ việc tương tự nhau thì đánh giá rất dễ.

Quá trình áp dụng, chúng tôi phải đi tập huấn, quán triệt trực tiếp về vấn đề tương tự nội dung và sự kiện pháp lý.

Ví dụ một vụ việc tranh chấp thừa kế, cũng là khu đất vàng của thủ đô, cũng không có di chúc để lại, cũng có mấy đứa con… thì tình tiết của vụ việc như nhau, tính pháp lý như nhau.

Khi áp dụng, thẩm phán hoàn toàn có quyền chứng minh việc họ đang thụ lý hoàn toàn khác với án lệ để không áp dụng.

Nếu họ chứng minh đúng thì không sao, nếu chứng minh sai sẽ bị tòa án cấp trên hoặc chánh án TAND tối cao kháng nghị. Việc xét xử có đảm bảo thống nhất hay không còn phải được xem xét lại chứ không phải xử xong là xong.

2-3 tháng nữa sẽ có tập án lệ đầu tiên

* Nhiều người lo ngại trước năng lực của các thẩm phán hiện nay khi áp dụng án lệ sẽ gặp khó khăn. Hoặc quá trình áp dụng án lệ sẽ vướng các quy định pháp luật khác?

– Tôi xin nhắc lại bản án được lựa chọn phát triển thành án lệ đã là chuẩn mực, vì vậy việc áp dụng phải đúng. Luật quy định rõ ràng thì anh cứ thế mà làm.

Cái hay của quy trình lựa chọn và công bố án lệ là tự thân bản án, quyết định của các tòa án được lựa chọn không phải là án lệ, mà phải qua bước phát triển, biên tập lại, mô tả lại tình tiết, lập luận ra sao để từ đó rút ra được tình tiết, vấn đề pháp lý có giá trị áp dụng là cái gì.

Án lệ có rõ ràng hay không phụ thuộc vào quá trình chọn. Nghị quyết 03/2015 của Hội đồng thẩm phán TAND tối cao đã quy định rất rõ về quy trình lựa chọn này.

Hội đồng tư vấn án lệ được thành lập với các thành viên mở rộng chủ yếu trong giới học luật, vì vậy tính dân chủ, minh bạch, công khai rất cao.

Sau khi có nghị quyết 03, trước mắt chúng tôi đang đọc những quyết định giám đốc thẩm của Hội đồng thẩm phán TAND tối cao để lựa chọn án lệ.

TAND tối cao đang cố gắng 2-3 tháng nữa sẽ thông qua tập án lệ đầu tiên.

Bắt buộc áp dụng án lệ

Theo ông Chu Thành Quang, việc bắt buộc áp dụng án lệ không phải chỉ quy định ở VN mà các nước Anh, Pháp, Đức, Mỹ… cũng vậy.

Nếu anh không chứng minh được việc của mình khác so với án lệ thì anh phải áp dụng án lệ. Không ai được quyền nói với thẩm phán ông phải áp dụng án lệ, tuy nhiên nếu anh không áp dụng mà không lý giải được tại sao thì tòa cấp trên sẽ hủy quyết định, bản án của anh.

Vì vậy, án lệ vừa có giá trị bắt buộc nhưng vừa tôn trọng độc lập của thẩm phán trong xét xử. Việc bắt buộc áp dụng án lệ là để cho việc xét xử được đúng pháp luật chứ không phải để can thiệp vào ý chí chủ quan của thẩm phán.

1/3 dân số thế giới chấp nhận án lệ

Trang Wikipedia (bản tiếng Anh) định nghĩa: “Thông luật (còn được gọi là “án lệ” hay “tiền lệ pháp”) là luật do các thẩm phán, tòa án và các cơ quan xét xử tương tự đặt ra, được tuyên bố trong các phán quyết mà thường để quyết định các vụ việc cụ thể nhưng lại có ảnh hưởng mang tính tiền lệ cho các vụ án khác về sau”.

Khoảng 2,3 tỉ người đang sống trong các quốc gia chấp nhận tính hợp pháp của án lệ hoặc có sự kết hợp giữa án lệ và luật dân sự. Án lệ bắt nguồn từ Anh thời Trung cổ và từ đó lan sang các nước thuộc địa của đế chế Anh, trong đó có cả Ấn Độ.

Hiện nay án lệ là phần quan trọng trong hệ thống pháp luật của Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, hệ thống pháp luật liên bang và hệ thống pháp luật của 49/50 bang tại Mỹ (trừ bang Louisiana), hệ thống pháp luật liên bang và luật pháp riêng của các tỉnh và lãnh thổ ở Canada (trừ Quebec)…

Theo Oxford LibGuides, nước Đức không xem án lệ là nguồn luật pháp chính thống. Nguyên tắc tiền lệ (stare decisis) là một ngoại lệ (chẳng hạn như căn cứ theo các phán quyết của tòa bảo hiến liên bang) chứ không phải tiêu chuẩn được quy định.

Vì thế trong hầu hết trường hợp, các thẩm phán người Đức không bị bắt buộc phải tuân theo các tiền lệ pháp (án lệ). Trong khi xét xử họ chỉ xem xét các phán quyết đã có trước và tham khảo ở những điểm tương đồng.

Tại Pháp, học thuyết về nguyên tắc tiền lệ không được áp dụng, tuy nhiên điều này không hoàn toàn đồng nghĩa với việc cho rằng các án lệ hoàn toàn không có ảnh hưởng gì trong việc thiết lập những tiêu chuẩn trong xét xử.

Người dân có thể tiếp cận với các phán quyết của tòa án ở Pháp trên mạng hoặc ít nhất là ở dạng văn bản in với các phán quyết của các tòa án cấp cao hơn.

D.KIM THOA (duongkimthoa@tuoitre.com.vn)