Soạn Văn 7: Cảnh Khuya

Bài 12 Cảnh khuya, Rằm tháng giêng Thành ngữ Viết bài tập làm văn số 3 - văn biểu cảm (một số bài văn tham khảo) Cách làm bài văn biểu cảm về tác phẩm văn học CẢNH KHUYA - RAM THÁNG GIÊNG Hồ Chí Minh KIẾN THỨC Cơ BẢN vế tác giả: Hồ Chí Minh (,1890 - 1969) quê ở Nam Đàn, Nghệ An là lãnh tụ vĩ đại của dân tộc và cách mạng Việt Nam; Người đã lãnh đạo nhân dân ta đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất Tổ quốc và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Hồ Chí Minh còn là một danh nhân văn hóa thế giới, một nhà thơ lớn. Về bài thơ: "Cảnh khuya" và "Rằm tháng giêng" là hai bài thơ tứ tuyệt của Hồ Chí Minh dược sáng tác trong thời kỉ đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Hai bài thơ miêu tả cảnh trăng ở chiến khu Việt Bắc, thể hiện tình cảm thiên nhiên, tâm hồn nhạy cảm, lòng yểu nước sâu nặng và phong thái lạc quan, ung dung của Bác Hồ. Hai bài thơ có nhiều hình ảnh thiên nhiên đẹp, có màu sắc cổ điển mà bình dị tự nhiên. HƯỚNG DẪN ĐỌC - HlỂU VĂN BẢN Câu 1. Hai bài "Cảnh khuya" và "Nguyên tiêu" được làm theo thể thơ nào? Đặc điểm của nó? Hai bài tho' Cảnh khuya và Nguyền tiêu đều được làm theo thể thất ngôn tứ tuyệt. Đặc điểm: Số chữ: Mỗi dòng thơ có 7 chữ (Thất ngôn) Sô dòng: Mỗi bài có 4 dòng tho' (Tứ tuyệt) Hiệp vần: Chữ cuối cùng của các dòng 1-2-4. + Cảnh khuya', xa - hoa - nhà + Nguyền tiều', viên - thiên - thuyền. Ngắt nhịp: "Cảnh khuya"'. Câu 1. 3/4; Câu 2 + 3: 4/3; Câu 4. 2/5 "Nguyên tiêu"'. Toàn bài 4/3 Câu 2. Phân tích hai câu thơ đầu của bài thơ "Cảnh khuya" chú ỷ âm thanh và cách so sánh. Hai câu đầu của bài tho' thiên về tả cảnh - cảnh ở đây rất đẹp vừa có suôi, có trăng, có hoa chôn non xanh nước biếc hữu tình. "Tiếng suối trong như tiếng hát xa" - Cảnh được bắt đầu từ âm thanh của suôi - tiếng suôi êm dịu từ xa vọng lại mơ hồ hư thực - vừa thể hiện sự tĩnh mịch của cảnh. (Theo Vũ Dương Quỹ) Câu 3. Hai câu cuối của bài "Cảnh khuya" thể hiện tâm trạng gì của tác giả? Trong hai câu thơ ấy có từ nào được lặp lại và điều đó cỏ tác dụng như thế nào? Câu thơ mở ra hai thế giới tâm trạng của nhân vật, hai khía cạnh của một tâm hồn. -Tác dụng sự lặp lại của từ chưa ngủ Câu 4. Hãy nhận xét về hình ảnh không gian và cách miêu tả không gian trong bài "Rằm tháng giêng". Câu thứ hai có gì đặc biệt về từ ngữ và đã gợi ra vẻ đẹp của không gian đêm rằm tháng giêng như thế nào? Nliận xét về kliông gian miêu tả trong bài thơ + Rộng bao la: Bởi sự mở ra đến vô biên của dòng sông và bầu trời. Tràn ngập ánh trăng, trời trăng, sông trăng và con thuyền chở đầy trăng. + Tràn ngập ánh trăng: * Tiêu đề của bài thơ đã thể hiện ý nghĩa đó, đây là ngày trăng đẹp nhất "Nguyệt chính viền"', "trăng ngày rằm", hơn nữa đây là mùa trăng đầu tiên của năm, bao sự tinh khôi, mới mẻ, linh thiêng trong "rằm tháng giêng". + Tràn đầy sức xuân: sông xuân, nước xuân, trời xuân, vạn vật căng nồng sự sống. Cách miêu tả + Không miêu tả cụ thể chi tiết + Chú ý sự khái quát của toàn cảnh và sự hòa hợp giữa các cảnh vật. Nét đặc biệt về từ ngữ của câu thơ thứ hai + Ba chữ xuân nôĩ tiếp nhau: xuân giang, xuân thủy, xuân thiên. + Ý nghĩa: Thể hiện sự tràn đầy của sức xuân và sắc xuân, tạo cảm giác sức sống ấy đang ùn ùn trỗi dậy, đây là một mùa xuân đang ở trong trạng thái chuyển động lớn dần, lớn dần lên. Câu 5. Bài "Nguyên tiêu" gợi cho em nhớ tới những từ thơ, câu thơ và hình ảnh nào trong thơ cổ Trung Quốc có trong Ngữ văn 7, tập một? Bài Nguyên tiêu của Hồ Chí Minh gợi em nhớ đến bài thơ Phong Kiểu dạ bạc của Trương Kế. Phiên âm Nguyệt lạc ô để sương mãn thiên Giang phong như hỏa đối sầu miên. Cô Tô thành ngoại Hàn Sơn tự Dạ bán chung thanh đáo khách thuyền. Dịch thơ: Trăng tà chiếu qua kêu sương Lửa chào cây bến, sầu vương giấc hồ. Thuyền ai đậu bến Cô Tô Nửa đêm nghe tiếng chuông chùa Hàn Sơn. Đặc biệt là câu: Dạ bán chung thanh đáo khách thuyền gần giông với câu: Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền. + giống nhau'. Cả hai câu thơ đều diễn tả cảnh khuya tĩnh mịch thanh vắng, đều có hình ảnh con thuyền và dòng sông. + khác nhau: Con thuyền của Trương Kế dừng bến tĩnh tại, chìm khuất như thoát tục ẩn dật, gợi sự u uẩn. Con thuyền của Hồ Chí Minh con thuyền của Cách mạng, con thuyền chở người lo đời, lo nước, phơi phới niềm tin. Câu 6. "Cảnh khuya" và "Rằm tháng giêng" được viết trong những năm đầu khó khăn của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Hai bài thơ đó đã biểu hiện tâm hồn và phong thái của Bác Hồ như thế nào trong hoàn cảnh ấy? Mặc dù ra đời trong hoàn cảnh hết sức khó khăn của đất nước, vận mệnh dân tộc đang nghìn cân treo sợi tóc, nhưng hai bài thơ vẫn thể hiện được phong thái ung dung, tinh thần lạc quan của Bác, cụ thể là: Tâm hồn chan hòa với thiên nhiên, say đắm thưởng ngoạn vẻ đẹp của thiên nhiên trong mọi hoàn cảnh. Hình ảnh trong hai bài thơ mang đậm vẻ đẹp cổ điển, những hình ảnh quen thuộc của thơ ca cổ phương Đông: con thuyền, dòng sông, ánh trăng, giọng thơ khỏe khoắn, trẻ trung. Cả hai bài thơ đều thể hiện vẻ đẹp ung dung tự tại của người chiến sĩ Cách mạng, đêm ngày lo vận nước. Câu 7. Hai bài thơ đều miêu tả cảnh trăng ở chiến khu Việt Bắc. Em hãy nhận xét cảnh trăng ở mỗi bài có nét đẹp riêng như thế nào? Cả hai bài thơ đều đẹp như những bức tranh, nhưng mỗi bài thơ thể hiện một vẻ đẹp khác nhau. Cảnh khuya là cảnh trăng ngàn gió núi, trăng giữa rừng khuya, một cảnh trăng lung linh huyền ảo quấn quýt hòa quyện. Rằm tháng giềng là cảnh trăng trên dòng sông, một khung cảnh bao la bát ngát tràn đầy sức xuân. HƯỚNG DẪN LUYỆN TẬP Câu 2. Tìm đọc và chép một số hài thơ, câu thơ của Bác Hồ viết về cảnh trăng hoặc cảnh thiên nhiên. Hướng dẫn: - Chim mỏi về rừng tìm chôn ngủ Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng không (Chiều tối - Nhật kí trong tù) Trong tù không rượu cũng không hoa Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ. (Ngắm trăng - Nhật kí trong tù) Trăng vào cửa sổ đòi thơ Việc quân đang bận xin chờ hôm sau (Tin thắng trận - Nliật kí trong tù) TƯ LIỆU THAM KHẢO Trong nỗi lo dằng dặc về nước nhà, Bác tạm ngừng một phút để lắng sâu vào cảnh vật và Bác đã bắt gặp cảnh đẹp giữa rừng khuya trong khoảnh khắc dành cho trái tim nghệ sĩ của mình. Ban đầu, con người như hòa tan với thiên nhiên, chỉ có cảnh vật lắng sâu trong im lặng và vẻ đẹp xôn xao ngấm ngầm của nó. Đến cuối, hình ảnh con người cũng lắng sâu trong suy tư về nỗi nước niềm nhà mới hiện lên với cả vẻ đẹp của tâm hồn cao cả, rạng ngời giữa cảnh đẹp mênh mông của trời đất. (Theo Lê Trí Viễn - Đến với bài thơ hay)

Cảm Nghĩ Về Bài Thơ Cảnh Khuya Ngắn Gọn (Lớp 7)

Viết cảm nghĩ về bài thơ Cảnh khuya, bài thơ nổi tiếng của Bác Hồ sáng tác thời gian kháng chiến chống Pháp, dù ngắn vỏn vẹn có bốn câu nhưng rất hay và ý nghĩa. Em hãy phát biểu cảm nghĩ về bài thơ này ngắn gọn, tập trung vào cảm nghĩ về tâm trạng Bác Hồ trong bài thơ.

Phát biểu cảm nghĩ về bài thơ Cảnh khuya

Bài số 1

Cảnh khuya tác phẩm của chủ tịch Hồ Chí Minh được viết vào thời điểm mà cuộc chiến chống Pháp đang rất cam go, ác liệt. Giữa thời điểm đó Bác vẫn thể hiện được sự lạc quan, ung dung đến lạ kì. Người còn dành thời gian để thưởng thức thiên nhiên và hòa mình vào khung cảnh tuyệt đẹp nơi này.

Bài thơ mở đầu bằng những câu hình ảnh gợi hình gợi thanh mô tả khung cảnh núi rừng rất hay:

Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.

Bác như một người họa sỹ vẽ nên vẻ đẹp của núi rừng thiên nhiên Việt Bắc, trong đêm khuya tất cả các âm thanh khác đều lắng chìm đi để nổi bật lên tiếng suối róc rách, tiếng hát trong trẻo. Tiếng suối làm cho không gian càng thêm tĩnh lặng hơn.

Hình ảnh ánh trăng có sức gợi hình cao, “Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa” trăng sáng chiều vào cây cổ thụ, chiếu qua những tán lá, cành cây, ánh trăng và lá cây như hòa quyện vào nhau in hình xuống mặt đất thật đẹp.

Khung cảnh thiên nhiên được Bác miêu tả có xa và gần, xa là tiếng suối róc rách đang chảy, gần là bóng trăng, bóng cây, bóng hoa hòa quyện, lung linh. Màu trắng bạc của ánh trăng, màu đen sẫm của tàn cây, bóng cây, bóng lá. Dưới gam màu tưởng chừng lạnh lẽo ẩn chứa một sức sống từ thiên nhiên. Âm thanh tiếng suối và hình ảnh ánh trăng như khúc ca êm đềm, du dương trong cảnh thiên nhiên Việt Bắc.

Trong hai câu đầu tác giả chỉ tập trung hoàn toàn vào tả khung cảnh núi rừng, hai câu sau thể hiện tâm trạng của con người đó là Bác Hồ, người đang rất tâm trạng:

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.

Trước khung cảnh thiên nhiên đẹp như vậy nhưng Bác vẫn không quên nỗi lo nước nhà, lo lắng thời cuộc khi cuộc chiến tranh đang rất ác liệt. Câu thơ như nói lên tâm trạng của Bác, Bác ngắm cảnh thiên nhiên và phát hiện ra những nét đẹp trong đêm khuya nhưng tâm trạng vẫn hướng tới việc nước. Từ trạng thái say mê chuyển sang lo lắng đến việc dân, việc nước, Bác nhận ra mình đang là một người quan trọng, lãnh đạo nhân dân đất nước giành thắng lợi trong cuộc kháng chiến trường kì.

Mặc dù câu thơ chỉ có bốn câu, hai câu đầu tả cảnh, hai câu sau nói lên tâm trạng Bác nhưng trọng tâm vẫn là nói về tâm trạng Bác, câu thơ cuối nói lên nguyên nhân “người chưa ngủ” ở câu trên, “vì lo nỗi nước nhà” Bác không có thời gian nghỉ ngơi cho chính mình.

Bài thơ Cảnh khuya đã cho thấy sự cảm nhận thiên nhiên tinh tế, nhạy cảm và nỗi niềm của một vị lãnh tụ vĩ đại. Bác vẫn luôn là con người giản dị, yêu thiên nhiên và lo lắng cho vận mệnh của nước nhà.

Bài số 2

Việt Bắc bài thơ được Bác sáng tác ở chiến khu Việt Bắc. Trong khung cảnh thiên nhiên đẹp của núi rừng và không thể thiếu ánh trăng, hình ảnh xuyên suốt trong nhiều bài thơ của Bác.

Hai câu thơ đầu tiên Bác giúp người đọc hình dung được không gian cảnh khuya sống động thi vị với tiếng suối và ánh trăng. Trong bức tranh đó có hình ảnh thi sĩ hòa mình vào thiên nhiên Việt Bắc.

“Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa”

Cảnh thiên nhiên núi rừng Việt Bắc đêm khuya thật đẹp, có tiếng suối chảy như bản nhạc từ xa vọng lại. Tiếng suối chảy hệt như tiếng hát của một cô gái. Trong câu thứ hai hình ảnh ánh trăng xuất hiện ấn tượng với sự phân chia ba tầng, trên cao là ánh trắng, tiếp đó là bóng cổ thụ và cuối cùng là hoa. Ánh trăng, bóng cây cổ thụ, hoa giúp cho câu thơ trở nên trữ tính và trở nên ấm áp.

Sau khi miêu tả thiên nhiên và núi rừng, hình ảnh con người xuất hiện, Bác một thi sĩ và là một nhà cách mạng đang lãnh đạo đất nước với trăm ngàn nỗi lo:

“Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà”

Những câu thơ như diễn tả tâm tình thi sĩ và chiến sĩ tại Việt Bắc. Tại sao Người chưa ngủ? Không chỉ bởi xúc động vì cảnh thiên nhiên đẹp mà còn nhiều nỗi lo cho đất nước. Điệp từ “chưa ngủ” lặp lại hai lần như là dòng cảm xúc tâm trạng của Người. Chữ “nỗi” đã nói lên sự trăn trở của Bác khi cuộc chiến giành tự do độc lập vẫn còn dang dở.

Cảnh khuya là bài thơ không chỉ miêu tả khung cảnh thiên nhiên núi rừng Việt Bắc mà còn chất chứa nỗi niềm, lo lắng cho vận mệnh tương lai của đất nước. Một con người vĩ đại toàn tâm toàn ý với mục tiêu giải phóng dân tộc.

Soạn Văn Lớp 7 Bài Cảnh Khuya, Rằm Tháng Giêng Ngắn Gọn Hay Nhất

Soạn văn lớp 7 bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng ngắn gọn hay nhất : Câu 2 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1): Phân tích hai câu đầu của bài thơ Cảnh khuya. Câu 3 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1): Hai câu thơ cuối của bài Cảnh khuya đã biểu hiện những tâm trạng gì của tác giả? Trong hai câu thơ ấy có từ nào được lặp lại và điều đó có tác dụng như thế nào đối với việc thề hiện tâm trạng của nhà thơ?

Soạn văn lớp 7 bài Chữa lỗi về quan hệ từ

Soạn văn lớp 7 trang 142 tập 1 bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng ngắn gọn hay nhất Câu hỏi bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng tập 1 trang 142

Câu 1 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Hai bài Cảnh khuya và Nguyên tiêu được làm theo thể thơ nào? Vận dụng những hiểu biết về thể thơ này qua những bài thơ Đường mà em đã học, hãy chi ra đặc điểm về số tiếng trong mỗi câu thơ, số câu của một bài, cách gieo vần, ngắt nhịp của hai bài thơ nói trên.

Câu 2 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Phân tích hai câu đầu của bài thơ Cảnh khuya.

Câu 3 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Hai câu thơ cuối của bài Cảnh khuya đã biểu hiện những tâm trạng gì của tác giả? Trong hai câu thơ ấy có từ nào được lặp lại và điều đó có tác dụng như thế nào đối với việc thề hiện tâm trạng của nhà thơ?

Câu 4 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Hãy nhận xét về hình ảnh không gian và cách miêu tả không gian trong bài Rằm tháng giêng. Câu thơ thứ hai có gì đặc biệt về từ ngừ và đã gợi ra vẻ đẹp của không gian đêm rằm tháng giêng như thế nào?

Câu 5 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Trong bài Nguyên tiêu (phiên âm) gợi cho em nhớ tới tứ thơ, câu thơ và hình ảnh nào trong thơ cổ Trung Quốc có trong SGK Ngữ văn 7 tập 1?

Câu 6 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Cảnh khuya và Rằm tháng giêng được viết trong những năm đầu rất khó khăn của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Hai bài thơ đó đã biểu hiện tâm hồn và phong thái của Bác Hồ như thế nào trong hoàn cảnh ấy?

Câu 7 (trang 142 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1):

Hai bài thơ đều miêu tả cảnh trăng ở chiến khu Việt Bắc. Em hãy nhận xét cảnh trăng ở mồi bài có nét đẹp riêng như thế nào?

Sách giải soạn văn lớp 7 bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng Trả lời câu 1 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

Cảnh khuya và Rằm tháng giêng đều được làm theo thể thất ngôn tứ tuyệt

– Đặc điểm:

+ Mỗi dòng có 7 chữ

+ Mỗi bài thơ có 4 câu

+ Hiệp vần: Chữ cuối cùng của dòng 1- 2- 4

Ngắt nhịp: Câu 1: 3/4

Câu 2 và 3 ngắt nhịp 4/3

Câu 4 ngắt nhịp 2/5

Rằm tháng giêng: Toàn bài ngắt nhịp 4/3

Trả lời câu 2 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

Hai câu thơ trong bài Cảnh khuya miêu tả cảnh trăng sáng

+ Tiếng suối so sánh giống như tiếng hát trong trẻo xa vọng trong đêm như tiếng hát: gợi sự ấm áp, gần gũi.

+ Hình ảnh đặc sắc trong câu thơ thứ hai gợi lên hình ảnh bức tranh với sự giao hòa của ánh trăng với cảnh vật

+ Với một từ “lồng” được sử dụng tới hai lần, nhấn mạnh vào sự hòa quyện giữa ánh trăng với dáng cây cổ thụ

→ Vẻ đẹp của núi rừng Tây Bắc huyền ảo, lung linh, vừa có hình ảnh lại có cả âm thanh êm ái, trong sáng.

Trả lời câu 3 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

Hai câu thơ cuối bài: cái tình say đắm của tác giả trước vẻ đẹp của thiên nhiên

– Người chưa ngủ vì cảnh thiên nhiên Tây Bắc tươi đẹp

– Câu thơ cuối cũng khắc họa hình ảnh vị lãnh tụ trăn trở, mất ngủ vì dân, vì nước của Bác

Trả lời câu 4 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

– Không gian được miêu tả trong bài thơ

+ Không gian rộng lớn của dòng sông và bầu trời, tràn ngập ánh sáng của trăng.

+ Hình ảnh ánh trăng: Tiêu đề của bài thơ đã nhấn mạnh tới vẻ đẹp của đêm trăng rằng, hơn nữa đây lại là mùa trăng đầu tiên trong năm chứa sự tinh khôi.

+ Sức sống mùa xuân: sông xuân, trời xuân, nước xuân

→ Cảnh đêm trăng được miêu tả vẫn phơi phới đẹp và đầy sức sống

– Cách miêu tả:

+ Không miêu tả chi tiết cụ thể

+ Đặc tả vào sự giao hòa giữa không gian trăng với cảnh vật

– Câu thơ thứ hai đặc biệt ở chỗ:

+ Ba chữ xuân nối tiếp: xuân giang, xuân thủy, xuân thiên

+ Thể hiện sự tràn đầy sức xuân và sắc xuân đang trỗi dậy, chuyển động lớn dần

Trả lời câu 5 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

Bài thơ Nguyên tiêu gợi nhớ đến những câu thơ trong bài Phong Kiều dạ bạc của Trương Kế

+ Dạ bán chung thanh đáo khách thuyền

Trương Kế nói tới hình ảnh con thuyền trên sông nước.

Sự khác nhau:

+ “Người khách” trong bài Rằm Tháng Giêng là ánh trăng bát ngát, mênh mông, đượm tình

Trả lời câu 6 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

Ra đời trong hoàn cảnh khó khăn khi vận mệnh đất nước đang trong tình thế hiểm nguy nhưng bài thơ Rằm tháng giêng vẫn tái hiện được phong thái ung dung của Bác

+ Phong thái ung dung khi thưởng thức vẻ đẹp của tự nhiên trong mọi hoàn cảnh

+ Hình ảnh trong cả hai bài thơ có vẻ cổ điển: con thuyền, ánh trăng, giọng thơ khỏe khoắn, trẻ trung

Cả hai bài thơ đều khắc họa hình ảnh người chiến sĩ Cộng sản yêu nước, hết lòng vì dân vì nước

Trả lời câu 7 soạn văn bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng trang 142

Cả hai bài thơ đều viết về trăng ở chiến khu Việt Bắc, nhưng ở mỗi bài vẻ đẹp của trăng có nét riêng biệt khác nhau

+ Trong bài cảnh khuya vẻ đẹp ánh trăng đã được nhân hóa, trăng lồng vào bóng cây cổ thụ để in hình trên mặt đất.

+ Tiếng suối trong đêm trong trẻo, vang vọng như càng làm cho trăng trở nên thơ mộng hơn.

– Rằm tháng giêng miêu tả hình ảnh trăng xuân, mang không khí và sư vị của mùa xuân

+ Cảnh dòng sông trăng, con thuyền nhỏ trong sương khói

+ Sự đặc biệt phải nói tới chính là sự chan hòa của hình ảnh ánh trăng như đong đầy trên cả con thuyền.

Câu hỏi Phần Luyện Tập bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng lớp 7 tập 1 trang 143

Tìm đọc và chép lại một số bài thơ, câu thơ của Bác Hồ viết về trăng hoặc cảnh thiên nhiên.

Sách giải soạn văn lớp 7 bài Phần Luyện Tập Trả lời câu soạn văn bài Phần Luyện Tập trang 143

Một số câu thơ của Bác Hồ viết về trăng hoặc cảnh thiên nhiên

Ngắm trăng

Trong tù không rượu cũng không hoa

Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ

Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ

Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ

Tin thắng trận

Trăng vào cửa sổ đòi thơ

Việc quân đang bận xin chờ hôm sau

Chuông lầu chợt tỉnh giấc thu

Ấy tin thắng trận liên khu báo về

Thư Trung thu 1951

Trung thu trăng sáng như gương

Bác Hồ ngắm cảnh nhớ thương nhi đồng

Gửi cho các cháu tỏ lòng nhớ nhung…

Tags: soạn văn lớp 7, soạn văn lớp 7 tập 1, giải ngữ văn lớp 7 tập 1, soạn văn lớp 7 bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng ngắn gọn , soạn văn lớp 7 bài Cảnh khuya, Rằm tháng giêng siêu ngắn

Phát Biểu Cảm Nghĩ Về Tác Phẩm Văn Học Em Thích Nhất Lớp 7 (Cảnh Khuya)

Đề bài: Phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm văn học em thích nhất lớp 7: bài thơ “Cảnh khuya” của tác giả Hồ Chí Minh.

Bài làm

Đối với bản thân em, em cho rằng Hồ Chí Minh là nhà thơ đặc biệt nhất trong số các nhà thơ Việt Nam bởi tuy rằng Người không hướng đến con đường nghệ sĩ nhưng tâm hồn nghệ sĩ lại luôn thúc đẩy Người sáng tác. Vì vậy những bài thơ của Hồ Chí Minh như viên ngọc quý giá vô tình rơi xuống nền văn học đồ sộ của nước ta. Bài thơ “Cảnh khuya” là tác phẩm văn học em thích nhất:

“Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa.

Cảnh khuya như vẽ, người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.”

Bài thơ “Cảnh khuya” lấy bối cảnh thực tế khi Hồ Chí Minh hoạt động cách mạng ở cứ đại Việt Bắc. Chính thiên nhiên tuyệt diệu của đêm trăng núi rừng Việt Bắc đã khơi gợi cảm hứng cho Hồ Chí Minh viết lên bài thơ này. Bài thơ như một khúc ca ngọt ngào và suy tư của Hồ Chí Minh những năm cuộc kháng chiến chống Pháp cam go, gian khổ.

Bài thơ ” Cảnh khuya ” ấn tượng với em bởi không gian đêm trăng núi rừng vừa hoang sơ vừa gần gũi, vừa hùng vĩ vừa trữ tình, thơ mộng. Hai câu thơ đầu tiên đã lột tả bức tranh ấy:

“Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa.”

Nghe như có tiếng suối luồn qua đá cuội, đá tảng ở thượng nguồn chảy qua lưng chừng ngọn núi và từ đâu đó không xác định dội về qua ngàn lớp cây rừng đến bên tai thi sĩ. Thi sĩ đang ở nơi nào đó yên tĩnh tới mức âm thanh nhỏ nhất vẫn có thể cảm nhận. Lòng thi sĩ chắc đang cô đơn lắm? Không, không đúng! Khi ví tiếng suối với “tiếng hát” phải chăng Người muốn nói rằng lòng Người không hề có một chút gì là cô đơn cả. Tiếng hát của người mẹ tần tảo, chịu thương chịu khó đang ru con ngủ trong đêm hay tiếng cô sơn thôn vừa làm nương vừa ca hát yêu đời cũng có khi là tiếng hát vọng núi rừng của con người lao động lên nương rẫy… Nhờ đó mà bức tranh thật gần gũi.

Câu thơ thứ hai miêu tả bức tranh gần kề tác giả. Bức tranh được dệt bằng ánh trăng và bóng cây, là sự hội tụ của nhiều tầng tầng lớp lớp. Hai chữ lồng trong cùng một câu thơ tạo ra hai tầng bức tranh phía trên của trăng và lá cây, dưới mặt đất của ánh trăng và bóng cây, khi hai tầng này hòa thành một đã tạo nên thảm hoa trăng. Thiên nhiên tạo tác nên tuyệt phẩm này và nó thực sự trở thành tuyệt phẩm nhờ sự truyền tải tài tình tứ thơ của Bác.

Đến hai câu thơ sau, tác giả tự khắc họa chân dung tâm hồn mình:

“Cảnh khuya như vẽ, người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.”

Tác giả dùng hai chữ “chưa ngủ” làm em chợt nhớ đến câu thơ của Minh Huệ trong bài “Đêm nay Bác không ngủ”:

“Đêm nay Bác không ngủ

Vì một lẽ thường tình

Bác là Hồ Chí Minh”

Tuy nhiên, với việc sử dụng hai chữ “chưa ngủ” lại có tác dụng đặc biệt hơn là từ “không ngủ” bởi “chưa ngủ” ngoài việc cho thấy trạng thái còn thức hay mất ngủ còn thể hiện được nỗi trăn trở trong lòng khiến nhân vật trữ tình không thể ngủ yêu giấc. Giải thích lí do, tác giả đưa ra là “cảnh khuya như vẽ” và “lo nỗi nước nhà”. Hai cặp hình ảnh này đã nói lên Bác Hồ không chỉ là một người có tâm hồn nghệ sĩ, rất mực yêu thiên nhiên mà còn cho thấy tấm lòng yêu nước, thương dân và luôn lo lắng cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Từ “chưa ngủ” được lặp lại hai lần cuối và đầu câu thơ còn cho thấy nỗi niềm thao thức cứ kéo dài mãi và tấm lòng người chiến sĩ cộng sản luôn hài hòa giữa chất tình và chất thép. Qua đó, tài năng, phong cách và tâm hồn Hồ Chí Minh được bộc lộ rõ nét.

Bài thơ “Cảnh khuya” của Hồ Chí Minh hội tụ nhiều yếu tố dẫn tới thành công như ngôn từ giàu hàm súc, ngôn ngữ quen thuộc, hình ảnh đậm chất liên tưởng và giọng thơ linh hoạt, uyển chuyển… Hồ Chí Minh suốt đời đau đáu cho sự nghiệp dân tộc, nay sự nghiệp ấy đã tất thắng, Người có thể an yên mà bên vầng trăng tri kỉ của riêng mình.

Hoài Lê

Phát Biểu Cảm Nghĩ Bài Cảnh Khuya Của Hồ Chí Minh Lớp 7

Phát biểu cảm nghĩ bài Cảnh khuya của Hồ Chí Minh lớp 7 BÀI VĂN MẪU CẢM NGHĨ VỀ BÀI THƠ ” CẢNH KHUYA” CỦA HỒ CHÍ MINH LỚP 7

Hồ Chí Minh – danh nhân của nền văn minh nhân loại tiến bộ, vị lãnh tụ kính yêu của nhân dân Việt Nam. Người đã sống trọn một cuộc đời cho dân ta, nước ta và cho cả thế giới hiện đại. Bác đã tìm đến cảm giác thư thái, dịu êm của những lời thơ mộc mạc mà thấm đẫm một nghệ thuật đặc sắc, mẫu mực. Trong đó không thể không kể đến bài thơ ” Cảnh khuya” của Người.

Trăng từ lâu đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho biết bao thi nhân. Trăng không chỉ mang lại vẻ đẹp cho thiên nhiên mà có lúc nó còn như một dòng suối mát xua tan đi mọi ưu phiền, mệt mỏi. Bác Hồ của chúng ta sau những giờ phút vất vả đã tìm đến trăng những mong sẽ làm cho đầu óc được thư thái, giảm bớt căng thẳng và mỏi mệt của công việc.

” Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.”

Hai câu đầu đã vẽ lên bức tranh cảnh khuya của núi rừng Việt Bắc. Cảnh trăng đêm êm đềm thơ mộng đi vào lòng nguời nghệ sĩ, giữa cảnh đêm trăng tĩnh lặng tiếng suối róc rách trong veo đuợc ví với tiếng hát văng vẳng lúc gần lúc xa. Tiếng suối vốn được cảm nhận bằng thính giác nhưng nghe tiếng suối. Người cảm nhận được độ “trong” của dòng chảy. Dòng suối ấy hẳn rất ngọt lành, trong mát, đó hẳn cũng là thứ quà riêng mà thiên nhiên núi rừng ban tặng riêng cho những người chiến sĩ trên đường hành quân xa xôi mệt mỏi. Chẳng những vậy, tiếng suối trong nhưng là “trong như tiếng hát xa”. “Tiếng hát xa” là loại âm thanh đặc biệt, tiếng hát rất cao để có sức lan toả mạnh mẽ, để từ phía xa con người vẫn có thể cảm nhận. Cảnh đêm khuya hẳn trong trẻo, tĩnh lặng đến nhường nào Người mới có thế lắng nghe được tiếng suối long lanh ấy. Đó cũng là tiếng hát vang lên trong không gian yên lặng, nó không bị lẫn vào những âm thanh phức tạp của sự sống. Ánh trăng sáng chiếu xuống mặt đất tạo vẻ đẹp lấp lánh, những bông hoa nghiêng bóng trên mặt đất tạo nên những bức tranh lúc ẩn lúc hiện thật khiến nguời ta xao lòng. Hai từ “lồng” cùng nằm trong một câu thơ tạo những ấn tượng rất đặc biệt. “Lồng” là dộng từ chỉ việc các vật nằm vào trong một cách thặt khớp để tạo thành một chỉnh thể. Câu thơ hữu tình như một bức tranh duyên: ánh trăng mênh mông toả sáng bao trùm lên cây cổ thụ, bóng cây cổ thụ lại dịu dàng phủ mình lên những nhành hoa. Bác dùng từ “lồng” rất “đắt”, nó trở thành “nhãn tự” cho câu thơ. Có thể nói hai câu đầu tả cảnh thiên nhiên rất đẹp và đầy chất thơ, thi sĩ với tâm hồn thanh cao đang sống những phút giây thần tiên của cuộc sống.

Cảnh khuya sống động, có hồn bao nhiêu càng chứng tỏ một điều: người thưởng cảnh đang xa rời giấc ngủ yên bình thường nhật:

” Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.”

Câu thơ thứ ba như một bản lề khép mở tâm trạng ” cảnh khuya như vẽ” có suối, trăng, cổ thụ, có hoa còn một bên là ” chưa ngủ”. Với điệp ngữ liên hoàn cho thấy Bác chưa ngủ không chỉ bởi cảnh sắc thiên nhiên mà chưa ngủ còn để lo nỗi nước nhà, lo cho dân, cho nước. Qua đó cho thấy ở con người Bác là tâm hồn thi sĩ lồng với cốt cách chiến sĩ, màu sắc cổ điển kết hợp với màu sắc hiên đại- cảnh khuya trong kháng chiến. Đó cũng là những nét riêng của bài thơ.

Với thể thơ thất ngôn tứ tuyệt, qua bài thơ này, ta có thể thấy đuợc nét đẹp của thiên nhiên cũng như tâm trạng của tác giả. Tất cả những điều đó đều giúp chúng ta thấy được vẻ đẹp tâm hồn Người: lòng yêu thiên nhiên và tâm hồn cao cả của Bác.